از منظر هرمنوتیک فلسفی پیش‌داوری‌ها چند قسم‌اند؟

به عقیدۀ گادامر پیش‌داوری‌های دخیل در فهم، انواع گوناگونی دارند: دسته‌ای از پیش‌داوری‌ها پرسش‌هایی هستند که مفسر با آنها سراغ متن یا واقعیت می‌رود و می‌خواهد پاسخ آنها را دریابد. طبیعتاً این پرسش‌ها... مطالعه بیشتر...

آیا ارتباط عمومی معرفت‌ها با یکدیگر می‌تواند اندیشه شک‌گرایی را تأیید کند؟

یکی از استدلال‌ها به سود نسبی‌گرایی، ارتباط عمومی معرفت‌هاست. در این استدلال، نسبی‌گرا ادعا می‌کند که همۀ معرفت‌ها به یکدیگر وابسته‌اند، به طوری که معرفت به هر چیز در معرفت به امور دیگر مؤثر است. آن‌... مطالعه بیشتر...

آیا این‌که ذهن می‌تواند در معرفت و شناخت انسان تصرف کند، تأیید کننده اندیشه شک‌گرایی است؟

برخی نسبی‌گرایان و شک‌گرایان برای اثبات نسبی بودن همۀ معرفت‌ها و عدم دسترسی به معرفت یقینی به واقع، این گونه استدلال کرده‌اند که ممکن است ذهن ما هنگام درک واقعیت، آن را دست‌کاری کند، و در نتیجه،... مطالعه بیشتر...

آیا ارتباط عمومی امور با یکدیگر می‌تواند اندیشه شک‌گرایی را تأیید کند؟

برخی از طرفداران شک‌گرایی و نسبی‌گرایی، برای اثبات اندیشه خود بر ادعای گونه‌ای ارتباط عمومی میان امور جهان تکیه می‌کنند، ارتباطی که معرفت به آن امور را به یکدیگر وابسته می‌سازد، و بدین ترتیب ما را در... مطالعه بیشتر...

آیا بروز خطا در برخی معرفت‌های انسان می‌تواند اندیشه شک‌گرایی را تأیید کند؟

فرض کنید در اتاق دربسته‌ای هستیم، و هیچ راه ارتباطی با خارج از اتاق نداریم، جز آنکه چند فرد خاص اوضاع و احوال خارج از اتاق را برای ما گزارش می‌کنند. اگر معلوم شود که همۀ این افراد، دست‌کم در برخی... مطالعه بیشتر...

تناقض و پارادوکسی که درباره ادعای شک‌گرایی و نسبی‌گرایی مطرح می‌شود، چیست؟

اگر کسی به شما بگوید که «من نمی‌توانم به زبان فارسی سخن بگویم، زیرا در انگلستان متولد شده‌ام، و از بدو تولد تاکنون نیز با هیچ شخصی که بتواند به زبان فارسی سخن بگوید، برخورد نداشته‌ام»، به او چه می‌... مطالعه بیشتر...

نسبی‌گرایی و شک‌گرایی چه ارتباطی با هم دارند؟ آیا تلازمی بین آن‌ها برقرار است؟

با دقت در مدعای نسبی‌گرایان ـ که معتقدند همۀ معرفت‌های ما تنها با لحاظ شرایط ذهنی معتبرند، نه فراتر از آن، و بنابراین، هیچ معرفتی که مطلق باشد، یعنی با صرف‌ نظر از شرایط ذهنی معتبر باشد، وجود ندارد ـ... مطالعه بیشتر...

مقصود از معرفت نسبی و نسبی‌گرایی چیست؟

روشن است که برخی معرفت‌ها به قیود و شرایطی وابسته‌اند و تنها در همان شرایط صدق می‌کنند. مثلاً اینکه «آب در صد درجه می‌جوشد» در صورتی درست است که فشار هوا یک اتمسفر باشد. همچنین برخی معرفت‌ها تنها در... مطالعه بیشتر...

شک‌گرایی چیست و مقصود از شک در این مکتب چیست؟

گاه مقصود از شک، حالتی درونی است که شخص دربارۀ واقعیتی دارد، و بر اساس آن، برای صدق یا کذب قضیۀ حاکی از آن واقعیت هیچ ترجیحی قائل نیست، و گاه مقصودْ یقین نداشتن به صدق یا کذب چنین قضیه‌ای است. مثلاً... مطالعه بیشتر...

اگر معرفت‌هایی که انسان از راه‌های گوناگون به دست می‌آورد، با یکدیگر سازگاری نداشتند، راه حل این ناسازگاری چیست؟

ابتدا باید خاطرنشان کنیم که دو معرفت یقینی نمی‌توانند با یکدیگر ناسازگار باشند؛ زیرا معرفت یقینی واقع را چنان که هست نشان می‌دهد، و فرض اینکه دو معرفت یقینی با یکدیگر ناسازگار باشند، به معنای آن است... مطالعه بیشتر...

صفحه‌ها