مقصود از علت مباشر و علت غيرمباشر چيست؟

فرض کنيد مي‌خواهيد نامه‌اي به دوست خود بنويسيد و او را از حال خود باخبر کنيد. بدين منظور قلم را در دست مي‌گيريد و دستتان را روي کاغذ حرکت مي‌دهيد تا نامه نوشته شود. در این مثال ارادة شما علت فاعلي... مطالعه بیشتر...

علت ناقصه چيست؟

علت تامه علتي است كه با وجودش معلولْ موجود، و با عدمش معلولْ معدوم است. نيز دانستيم كه علت تامه ممكن است شي‏ء واحدي باشد و ممكن است بيش از يک شيء باشد. در صورت اخير، هر يك از اجزاي علت تامه را به‌... مطالعه بیشتر...

علت غایی چیست؟ و چه تفاوتی با غایت دارد؟

فرض کنيد مي‌خواهيد نامه‌اي به دوست خود بنويسيد و او را از حال خود باخبر کنيد. بدين منظور قلم را در دست مي‌گيريد و دستتان را روي کاغذ حرکت مي‌دهيد تا نامه نوشته شود. بي‏ترديد اين حركت ممتنع بالذات... مطالعه بیشتر...

قابل يا علت قابلي چيست و چه نوع معلول‌هايي به آن نيازمندند؟

فرض کنيد مي‌خواهيد نامه‌اي به دوست خود بنويسيد و او را از حال خود باخبر کنيد. بدين منظور قلم را در دست مي‌گيريد و دستتان را روي کاغذ حرکت مي‌دهيد تا نامه نوشته شود. بي‏ترديد اين حركت ممتنع بالذات... مطالعه بیشتر...

فاعل يا علت فاعلي چيست؟

فرض کنيد مي‌خواهيد نامه‌اي به دوست خود بنويسيد و او را از حال خود باخبر کنيد. بدين منظور قلم را در دست مي‌گيريد و دستتان را روي کاغذ حرکت مي‌دهيد تا نامه نوشته شود. بي‏ترديد اين حركت ممتنع بالذات... مطالعه بیشتر...

اصل علیت ناظر به چه نوع علتی است؟ و هر ممکن بالذاتی از چه جهاتی به علت خود نیاز دارد؟

علت به معناي عام، چيزي است که نيازي از نيازهاي وجودي معلول را برآورَد. اکنون مي‌خواهيم ببينيم معلول براي وجود خود چه نوع نيازهايي دارد و هر نوع نياز به وسيلة چه علتي برآورده مي‌شود. ابتدا معلول خاصي... مطالعه بیشتر...

علت تامه چيست؟

ممكن بالذات ذاتاً و خود به خود نه واجب است و موجود، نه ممتنع است و معدوم. همچنين با دخالت علت است كه ممكن بالذات موجود مي‌شود و طبعاً با عدم اين علت، معدوم است. پس مي‌توان گفت خصوصيت علتْ اين است كه... مطالعه بیشتر...

دلیل درستی دیدگاه فیلسوفان (دیدگاه امکانی) درباره علیت در برابر دیدیگاه‌های دیگر چیست؟

فيلسوفان در مقام تحلیل مناط احتیاج معلول به علت، ديدگاه امکانی را درست مي‏دانند و مناط احتیاج معلول به علت را «امکان ذاتی معلول» معرفی می‌کنند. استدلال ايشان را بر اين مدعا مي‏توان طي سه گام به شكل... مطالعه بیشتر...

مقصود از «مناط احتياج معلول به علت» چيست؟ این مناط از نظر هر کدام از دیدگاه‌های امکانی، حدوثی، و حسی چیست؟

بنا بر آنچه گفتيم، روشن مي‌شود که نتيجة سه ديدگاه مزبور در موارد خاصي که گذشت مختلف است. از سوي ديگر، ممکن است به نظر برسد که اين سه ديدگاه در بارة خود ما و اشياي پيرامونمان درست به يك نتيجه مي‌رسند... مطالعه بیشتر...

درباره تبیین اصل عليت چه دیدگاه‌هایی وجود دارد؟

سه ديدگاه مشهور در بیان اصل عليتْ وجود دارد: ديدگاه فيلسوفان يا ديدگاه امكاني، ديدگاه بسياري از متكلمان و عموم مردم يا ديدگاه حدوثي، و ديدگاه بسياري از ماديين يا ديدگاه حسي. بنا بر ديدگاه امكاني، فقط... مطالعه بیشتر...

صفحه‌ها